Ροδόπη: Σοβαρές απώλειες στη βαμβακοπαραγωγή – Επίσημη παρέμβαση στον ΕΛΓΑ για την καταγραφή και αποζημίωση των ζημιών

Από τις χειμερινές πλημμύρες και τις καταστροφές στα σιτηρά μέχρι τις φθινοπωρινές βροχοπτώσεις και τις ανεμοθύελλες, οι αγρότες της Ροδόπης βρίσκονται αντιμέτωποι με μια εξαιρετικά δύσκολη παραγωγική χρονιά

Συμφωνα με ανακοίνωση που υπογράφει ο Γραμματέας του Συλλόγου Σταυρος Κοσουτζής η μείωση φτάνει στο 45% της παραγωγής 

Με επίσημη αναφορά προς το Υποκατάστημα ΕΛΓΑ Αλεξανδρούπολης ζητούμε την άμεση και ολοκληρωμένη διερεύνηση των σοβαρών ζημιών που καταγράφονται στις βαμβακοκαλλιέργειες της Περιφερειακής Ενότητας Ροδόπης.

Η φετινή χρονιά ξεκίνησε με παρατεταμένες χειμερινές βροχοπτώσεις και πλημμυρικά φαινόμενα, τα οποία προκάλεσαν σημαντικές ζημιές στα σιτηρά. Σε αρκετές περιπτώσεις παρατηρήθηκε σήψη σπόρων, προβλήματα φυτρώματος και απώλειες παραγωγής. Οι ζημιές αυτές έχουν ήδη καταγραφεί από τον ΕΛΓΑ, με τους παραγωγούς να εξακολουθούν να αναμένουν τις σχετικές αποζημιώσεις.

Η παρατεταμένη υγρασία των εδαφών καθυστέρησε παράλληλα την έναρξη των ανοιξιάτικων σπορών, συμπεριλαμβανομένου του βαμβακιού, περιορίζοντας τα χρονικά περιθώρια για την ομαλή ολοκλήρωση της καλλιέργειας.

Στη συνέχεια, οι έντονες βροχοπτώσεις και οι ισχυροί άνεμοι που σημειώθηκαν κατά την κρίσιμη περίοδο ωρίμανσης και συγκομιδής επιβάρυναν ακόμη περισσότερο την κατάσταση.

Απώλειες παραγωγής που προσεγγίζουν το 45%

Σύμφωνα με αναφορές παραγωγών, σε χωράφια όπου αναμένονταν αποδόσεις περίπου 450 κιλών ανά στρέμμα, η τελική συγκομιδή περιορίστηκε ακόμη και στα 250 κιλά.

Πρόκειται για απώλεια περίπου 200 κιλών ανά στρέμμα, δηλαδή για μείωση της παραγωγής κατά 44,4%.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι οι απώλειες δεν περιορίζονται μόνο στο βαμβάκι που έπεσε στο έδαφος εξαιτίας των ισχυρών ανέμων.

Παραγωγοί αναφέρουν πολύ μεγάλη απώλεια βάρους στο συγκομιζόμενο βαμβάκι, ακόμη και σε αγροτεμάχια όπου σημαντικό μέρος της παραγωγής παρέμεινε επάνω στα φυτά.

Το φαινόμενο, το οποίο οι παραγωγοί περιγράφουν ως «απώλεια ειδικού βάρους», απαιτεί επιστημονική διερεύνηση, ώστε να διαπιστωθούν οι πραγματικές αιτίες και η ενδεχόμενη σύνδεσή του με τα έντονα καιρικά φαινόμενα.

Τι ζητούμε από τον ΕΛΓΑ

Με την επίσημη αναφορά ζητούμε:

1. Άμεσες και ολοκληρωμένες αυτοψίες στις πληγείσες βαμβακοκαλλιέργειες και των τεσσάρων δήμων της Ροδόπης.

2. Επιστημονική διερεύνηση των απωλειών παραγωγής, πέρα από την ορατή πτώση βαμβακιού στο έδαφος.

3. Αξιοποίηση πραγματικών μετεωρολογικών καταγραφών, ζυγολογίων και συγκριτικών στοιχείων παραγωγής.

4. Διερεύνηση των επιπτώσεων των καιρικών συνθηκών στην ωρίμανση των καρυδιών και στην αποτελεσματικότητα των εφαρμογών αποφύλλωσης.

5. Αποζημίωση των ζημιών που θα διαπιστωθεί ότι καλύπτονται από τον ασφαλιστικό κανονισμό.

6. Επίσημη ενημέρωση για την πορεία των ήδη καταγεγραμμένων ζημιών στα χειμερινά σιτηρά και για το πότε προβλέπεται να ολοκληρωθούν οι σχετικές διαδικασίες αποζημίωσης.

«Δεν ζητούμε χάρη. Ζητούμε να εξεταστεί η πραγματική ζημιά.»

Οι αγρότες της Ροδόπης έχουν επωμιστεί ένα ιδιαίτερα υψηλό κόστος παραγωγής, από την ενέργεια και την άρδευση μέχρι τα καύσιμα, τα εφόδια και τη συγκομιδή.

Όταν σε όλα αυτά προστίθενται διαδοχικά καιρικά φαινόμενα και σημαντικές απώλειες παραγωγής, η οικονομική βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων τίθεται σε σοβαρό κίνδυνο.

Δεν ζητούμε χάρη ούτε αποζημιώσεις χωρίς τεκμηρίωση. Ζητούμε να εξεταστεί η πραγματική ζημιά, με επιστημονικά κριτήρια και όχι αποκλειστικά με βάση το πόσο βαμβάκι βρίσκεται πεσμένο στο έδαφος.

Ο ΕΛΓΑ οφείλει να διερευνήσει κάθε πιθανή μορφή ασφαλιστικά καλυπτόμενης απώλειας και να δώσει σαφείς, τεκμηριωμένες απαντήσεις στους παραγωγούς.

Οι αγρότες πληρώνουν τις ασφαλιστικές τους εισφορές και δικαιούνται αντικειμενική εκτίμηση και ουσιαστική ασφαλιστική προστασία.

Η Ροδόπη δεν μπορεί να συνεχίσει να χάνει παραγωγή, εισόδημα και αγροτικές εκμεταλλεύσεις χωρίς να υπάρχει πλήρης καταγραφή των πραγματικών ζημιών.

Αναμένουμε από τον ΕΛΓΑ την επίσημη πρωτοκόλληση της αναφοράς μας, τη διερεύνηση των ζητημάτων που θέτουμε και την αποστολή αιτιολογημένης έγγραφης απάντησης.

Σταύρος Κοσουτζής
Γραμματέας Αγροτικού Συλλόγου Δήμου Κομοτηνής «Σπάρτακος»
Περιφερειακή Ενότητα Ροδόπης

Το έγγραφο προς τον ΕΛΓΑ εδώ

ΘΕΜΑ: Αίτημα άμεσης καταγραφής, επιστημονικά τεκμηριωμένης εκτίμησης και αποζημίωσης των ζημιών στις βαμβακοκαλλιέργειες της Ροδόπης από ακραία καιρικά φαινόμενα – Εκκρεμείς αποζημιώσεις χειμερινών σιτηρών

Αξιότιμες κυρίες, αξιότιμοι κύριοι,

Με την παρούσα επιστολή επιθυμώ να θέσω υπόψη σας ένα ιδιαίτερα σοβαρό ζήτημα που αφορά σημαντικό αριθμό αγροτών της Περιφερειακής Ενότητας Ροδόπης.

Η φετινή καλλιεργητική περίοδος χαρακτηρίστηκε από διαδοχικά δυσμενή καιρικά φαινόμενα, τα οποία επηρέασαν την αγροτική παραγωγή από τους χειμερινούς μήνες έως και τη φθινοπωρινή συγκομιδή. Οι παραγωγοί αντιμετώπισαν αρχικά παρατεταμένες βροχοπτώσεις, πλημμυρικά φαινόμενα και ζημιές στα χειμερινά σιτηρά. Ακολούθησαν καθυστερήσεις στις ανοιξιάτικες σπορές και έντονες βροχοπτώσεις και ισχυροί άνεμοι κατά την ωρίμανση και συγκομιδή του βαμβακιού.

Το αποτέλεσμα είναι να αναφέρονται σημαντικές απώλειες παραγωγής, ενώ εκκρεμεί η ολοκλήρωση διαδικασιών αποζημίωσης για προγενέστερες ζημιές στα σιτηρά. Ζητώ συνολική εξέταση της κατάστασης, με επιστημονική τεκμηρίωση και εφαρμογή του ισχύοντος Κανονισμού Ασφάλισης Φυτικής Παραγωγής.

1. Χειμερινές βροχοπτώσεις, πλημμύρες και ζημιές στα σιτηρά

Οι παρατεταμένες βροχοπτώσεις κατά τους χειμερινούς μήνες προκάλεσαν πλημμυρικά φαινόμενα, παρατεταμένη συγκράτηση νερού στο έδαφος και σημαντικές επιπτώσεις στις καλλιέργειες χειμερινών σιτηρών. Σε αρκετές περιπτώσεις αναφέρθηκαν σήψη σπόρου σιταριού, προβλήματα φυτρώματος και υποβάθμιση της παραγωγικής δυναμικότητας.

Οι ζημιές αυτές, σύμφωνα με τις αναφορές των παραγωγών, έχουν αποτελέσει αντικείμενο καταγραφής από τον ΕΛΓΑ, ενώ οι πληγέντες αναμένουν την ολοκλήρωση των σχετικών διαδικασιών και την καταβολή αποζημιώσεων.

Η παρατεταμένη υγρασία και η αδυναμία έγκαιρης εισόδου γεωργικών μηχανημάτων στα χωράφια καθυστέρησαν την προετοιμασία του εδάφους και τις ανοιξιάτικες σπορές, συμπεριλαμβανομένου του βαμβακιού. Αυτό περιόρισε τα διαθέσιμα χρονικά περιθώρια για ομαλή ανάπτυξη και ωρίμανση πριν από τα φθινοπωρινά φαινόμενα.

2. Βροχοπτώσεις και ανεμοθύελλες κατά την ωρίμανση του βαμβακιού

Κατά την περίοδο 1–21 Οκτωβρίου 2026 οι βαμβακοκαλλιέργειες της Ροδόπης εκτέθηκαν σε διαδοχικά επεισόδια βροχοπτώσεων και ισχυρών ανέμων, ενώ σημαντικό μέρος της παραγωγής είχε ήδη ανοίξει.

Α. Προκαταρκτικά στοιχεία βροχοπτώσεων

Ημερομηνία	Εκτιμώμενη βροχόπτωση (mm)
1/10/2026	0,1
2/10/2026	7
3/10/2026	22,9
4/10/2026	4,2
5/10/2026	0,9
6/10/2026	3,2
7/10/2026	3,3
8/10/2026	0
9/10/2026	0,2
10/10/2026	0,1
11/10/2026	0,1
12/10/2026	4,4
13/10/2026	2
14/10/2026	6,4
15/10/2026	0,8
16/10/2026	0,1
17/10/2026	0
18/10/2026	0,2
19/10/2026	0
20/10/2026	0
21/10/2026	0

Συνολική μοντελοποιημένη εκτίμηση: 55,9 mm. Οι τιμές είναι προκαταρκτικές εκτιμήσεις ιστορικού μετεωρολογικού μοντέλου και ΟΧΙ πιστοποιημένες μετρήσεις βροχομετρικού σταθμού. Ζητείται ανάκτηση των πραγματικών ημερήσιων μετρήσεων, συμπεριλαμβανομένων των βροχοπτώσεων που προηγήθηκαν της 1ης Οκτωβρίου.

Β. Ισχυροί άνεμοι και θυελλώδεις ριπές

Ημερομηνία	Ένταση	Ταχύτητα / ριπές	Πηγή στοιχείου
13/10	4–6 μποφόρ	Έως 70 χλμ./ώρα	Πρόγνωση
14/10	6–7 μποφόρ	Έως 80 χλμ./ώρα	Πρόγνωση
14/10	Περίπου 8 μποφόρ	Περίπου 70 χλμ./ώρα, ριπή 109,4 χλμ./ώρα	Αναφερόμενη καταγραφή σταθμού
15/10	3–6 μποφόρ	Έως 70 χλμ./ώρα	Πρόγνωση
17/10	2–4 μποφόρ	Έως 24 χλμ./ώρα	Πρόγνωση
18–19/10	2–3 μποφόρ	9–16 χλμ./ώρα	Πρόγνωση

Στις 14 Οκτωβρίου 2026, σύμφωνα με δημοσιευμένη αναφορά, πυρομετεωρολογικός σταθμός της Ροδόπης σε υψόμετρο 660 μ. κατέγραψε μέγιστη στιγμιαία ριπή 109,4 χλμ./ώρα. Η μέτρηση αποτυπώνει την ένταση του επεισοδίου στην ευρύτερη περιοχή, χωρίς να υποκαθιστά τοπικές μετρήσεις στα πληγέντα αγροτεμάχια. Αναφέρθηκαν επίσης προσωρινοί περιορισμοί κυκλοφορίας βαρέων οχημάτων σε τμήμα της Εγνατίας Οδού.

3. Δυσμενείς συνθήκες μετά τις βροχές – Ωρίμανση και αποφύλλωση

Οι παραγωγοί αναφέρουν ότι μετά τις βροχοπτώσεις επικράτησαν περίοδοι αυξημένης υγρασίας, χαμηλότερων θερμοκρασιών και περιορισμένων κατάλληλων χρονικών διαστημάτων για την ωρίμανση και τις αναγκαίες εφαρμογές. Οι συνθήκες αυτές ενδέχεται να επηρέασαν το άνοιγμα των καρυδιών, τη συγκομισιμότητα και την αποτελεσματικότητα εγκεκριμένων ωριμαντικών και αποφυλλωτικών σκευασμάτων.

Ζητείται εξέταση των πραγματικών συνθηκών πριν και μετά τις εφαρμογές, λαμβάνοντας υπόψη θερμοκρασία, υγρασία, βροχόπτωση, φυσιολογική κατάσταση φυτών και οδηγίες χρήσης κάθε σκευάσματος, καθώς και της επίδρασης της διαβροχής και των ανέμων στη συγκομίσιμη παραγωγή.

4. Σημαντική μείωση της παραγωγής – Απώλειες έως περίπου 45%

Σύμφωνα με αναφορές παραγωγών, σε αρκετές καλλιέργειες με αναμενόμενη απόδοση περίπου 450 κιλά/στρέμμα, η τελική συγκομιδή περιορίστηκε περίπου στα 250 κιλά/στρέμμα. Πρόκειται για διαφορά 200 κιλών/στρέμμα ή 44,44% της αναμενόμενης παραγωγής. Με ενδεικτική τιμή 0,45 €/κιλό, η απώλεια αντιστοιχεί σε μειωμένα ακαθάριστα έσοδα 90 €/στρέμμα.

Σε ορισμένες ποικιλίες παρατηρήθηκε εκτεταμένη πτώση βαμβακιού στο έδαφος. Σε άλλες, παρότι το βαμβάκι παρέμεινε στα φυτά, αναφέρθηκε αισθητά μειωμένο τελικό συγκομιζόμενο βάρος. Το φαινόμενο περιγράφεται από παραγωγούς ως «απώλεια ειδικού βάρους» και απαιτεί επιστημονική διερεύνηση, χωρίς να θεωρείται εκ των προτέρων αποδεδειγμένος ο φυσικός μηχανισμός του.

Ζητείται να διερευνηθεί εάν η έκθεση της ώριμης παραγωγής σε βροχοπτώσεις και ανέμους προκάλεσε απώλεια συγκομίσιμης ίνας ή άλλες άμεσες επιπτώσεις στο τελικό βάρος. Η απουσία μεγάλης ποσότητας πεσμένου βαμβακιού δεν πρέπει από μόνη της να αποκλείει τη διερεύνηση.

5. Ασφαλιστική κάλυψη από τον Κανονισμό ΕΛΓΑ

Σύμφωνα με την ΚΥΑ 157502/2011 (ΦΕΚ 1668/Β/27-7-2011), όπως ισχύει, η ανεμοθύελλα και οι υπερβολικές ή άκαιρες βροχοπτώσεις περιλαμβάνονται στους ασφαλιζόμενους φυσικούς κινδύνους. Δεν ζητείται νέα ασφαλιστική κάλυψη, αλλά η ορθή διερεύνηση απωλειών που αποδίδονται σε ήδη προβλεπόμενα αίτια. Η αποζημίωση συγκεκριμένης απώλειας προϋποθέτει τεκμηρίωση άμεσης αιτιώδους σχέσης και εφαρμογή των όρων του Κανονισμού.

6. Ανάγκη εξειδικευμένης επιστημονικής εκτίμησης

Σύμφωνα με ενημέρωση παραγωγών, σε ορισμένες αυτοψίες δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στο βαμβάκι που είχε πέσει στο έδαφος. Παρακαλώ να διευκρινιστούν εγγράφως τα εξής:

1. Ποια επιστημονική μεθοδολογία εφαρμόζεται για την εκτίμηση απώλειας συγκομιζόμενου βάρους μετά από έντονα καιρικά φαινόμενα;

2. Διαθέτει ο Οργανισμός την τεχνογνωσία και τα μέσα για ζημιές που δεν αποτυπώνονται αποκλειστικά ως πτώση βαμβακιού;

3. Μπορούν να γίνουν αντιπροσωπευτικές δειγματοληψίες και εργαστηριακοί έλεγχοι όπου ενδείκνυνται;

4. Μπορούν να αξιοποιηθούν ζυγολόγια, στοιχεία εκκοκκιστηρίων και συγκριτικές αποδόσεις αντίστοιχων αγροτεμαχίων;

5. Με ποια κριτήρια τεκμηριώνεται ή αποκλείεται η αιτιώδης σχέση μεταξύ καιρικών φαινομένων και μείωσης παραγωγής;

7. Συγκεκριμένα αιτήματα προς τον ΕΛΓΑ

1. Άμεση διερεύνηση των ζημιών στους Δήμους Κομοτηνής, Ιάσμου, Μαρωνείας-Σαπών και Αρριανών και ενεργοποίηση των προβλεπόμενων διαδικασιών.

2. Ολοκληρωμένες αυτοψίες, με εξέταση τόσο της εμφανώς πεσμένης παραγωγής όσο και της αναφερόμενης απώλειας συγκομιζόμενου βάρους.

3. Επιστημονική διερεύνηση των επιπτώσεων βροχοπτώσεων και ανέμων στην ώριμη βαμβακοκαλλιέργεια.

4. Συγκέντρωση πραγματικών ημερήσιων μετρήσεων βροχής, ανέμου, ριπών, θερμοκρασίας, υγρασίας και ηλιοφάνειας από την έναρξη των φαινομένων έως τις 21/10/2026.

5. Διερεύνηση των συνθηκών ωρίμανσης και της αποτελεσματικότητας εγκεκριμένων ωριμαντικών και αποφυλλωτικών εφαρμογών.

6. Αξιοποίηση ζυγολογίων, συγκριτικών αποδόσεων και κάθε πρόσφορου επιστημονικού μέσου.

7. Εφαρμογή διαδικασιών αποζημίωσης όπου επιβεβαιώνεται άμεση ζημιά από ασφαλιζόμενο αίτιο.

8. Έγγραφη ενημέρωση για μεθοδολογία, ενέργειες και διαδικασία για παραγωγούς που έχουν ήδη συγκομίσει.

9. Έγγραφη ενημέρωση για τις καταγεγραμμένες ζημιές στα χειμερινά σιτηρά, την πορεία εκτιμήσεων και το χρονοδιάγραμμα αποζημίωσης.

8. Η ανάγκη ουσιαστικής προστασίας της παραγωγής στη Ροδόπη

Η αγροτική παραγωγή αποτελεί βασικό πυλώνα της οικονομίας της Ροδόπης. Η φετινή χρονιά χαρακτηρίστηκε από αυξημένο κόστος παραγωγής, ενέργειας, άρδευσης και συγκομιδής, καθώς και από διαδοχικά δυσμενή καιρικά φαινόμενα. Οι παραγωγοί που αντιμετώπισαν ζημιές στα σιτηρά βρίσκονται σήμερα αντιμέτωποι και με σοβαρές απώλειες στο βαμβάκι.

Οι αγρότες καταβάλλουν ασφαλιστικές εισφορές στον ΕΛΓΑ και εύλογα προσδοκούν αντικειμενική, ολοκληρωμένη και επιστημονικά τεκμηριωμένη εξέταση των ζημιών τους. Η παρούσα αναφορά δεν αμφισβητεί το έργο των υπηρεσιών ή των γεωτεχνικών, αλλά αναδεικνύει την ανάγκη πλήρους διερεύνησης.

Δεν ζητούμε αναγνώριση ζημιών χωρίς τεκμηρίωση. Ζητούμε να μην παραμείνει εκτός αξιολόγησης καμία πραγματική και ασφαλιστικά καλυπτόμενη απώλεια παραγωγής.

Παρακαλώ για την πρωτοκόλληση της παρούσας, τη γνωστοποίηση του αριθμού πρωτοκόλλου και την αποστολή επίσημης, αιτιολογημένης έγγραφης απάντησης επί όλων των αιτημάτων.

Με εκτίμηση,

Σταύρος Κοσουτζής

Γραμματέας Αγροτικού Συλλόγου Δήμου Κομοτηνής «Σπάρτακος»
Περιφερειακή Ενότητα Ροδόπης